Türkiýe bilen Polşanyň arasyndaky gatnaşyklar güýçlenmek bilen dowam edýär. Prezident Erdogan Türkiýäniň Ýewropanyň howpsuzlygyndaky roly we ÝB-ne agzalyk prespektiwasyny nygtaýar. Tusk goldaw berse-de hünärmenler ÝB-niň Ankaranyň gün saýyn güýçlenýän täsirine doly göz ýetirmegi meselesine şüpheli garaýar.

Polşanyň Premýer-ministri Donald Tusk, 12-nji fewralda Ankara guran saparynyň çäginde Prezident R. T. Erdogana, sebitara durnuklylyk tagallalaryna öňbaşçylyk etmegi üçin çagyryş berdi.

Prezident Erdogan Polşanyň Premýer-ministri Donald Tusk bilen bolan duşuşygynda, Ýewropanyň howpsuzlyk krizisine sezewardygyny we bu döwürde Türkiýäniň ÝB üçin strategiýa taýdan diýseň möhümdigini belledi. Esasan ABŞ-nyň Prezidenti Donald Trampyň Ýewropanyň howpsuzlyk mümkinçiliklerini artdyrmagy baradaky çykyşy nazarda tutulan halatynda Türkiýäniň ÝB-ne agza bolmagy diýseň möhüm ýagdaýa geldi.

Preizdent Erdogan Tusk bilen Prezidentiň Komplesinde bolan duşuşykdan soň beren beýannamasynda “ÝB güýjüni we täsirini gorap saklamak isleýän bolsa bu diňe Türkiýäniň doly agzalygy bilen mümkin bolar” diýdi.

Erdogan gepleşik etabynyň depgininiň gowşandygyna garamazdan Türkiýäniň ÝB-ne agza bolmakda ygrarlydygyny nygtady. Türkiýe 1987-nji ýyldan bäri ÝB-ne agzalyga dalaşgär ýurt we 2005-nji ýylda başladylan gepleşikler 2016-njy ýylda saklanypdy.

Halkara gatnaşyklar boýunça bilermenler, Türkiýäniň Ýewropanyň howpsuzly meselesinde strategiýa taýdan oýnaýan rolynyň agzalyk etabyndan öte geçendigine ünsi çekýär.

Stambul Medeniýet uniwersitetiniň Halkara gatnaşyklar bölüminiň başlygy Dr. Özden Zeýnep Oktaw, TRT Worlde beren beýannamasynda “Türkiýäniň, ÝB-ne doly agza bolmazdan hem Ýewropanyň howpsuzlygyny artdyrmagyna garaşylýar” diýdi.

Dr. Özden Zeýnep Oktaw, “Türkiýeden Ýewropanyň howpsuzlygyna goşant goşmagyna garaşylýar, emma ÝB heniz Türkiýäniň edýän tagallasyna ýeterlik jogap bermedi. Gepleşik etabynda birnäçe ugur henizem açylmady. ÝB-niň Türkiýä howpsuzlyk boýunça uly jogapkärçilik ýükläp agzalyk etabyny dowam etdirmezlik näderejede dogry” diýdi.

Oktaw Türkiýäniň geosyýasy täsiriniň gün saýyn artýandygyny nygtap, “Türkiýe indi öňki Türkiýe däl, Siriýada strategiýa taýdan nähili ähmiýetlidigimizi görkezdik. Türk dünýäsi bilen gatnaşyklarymyzy has-da güýçlendirdik we energetika krizisinde uly rol oýnaýandygymyzy görkezdik. Emma ÝB bu özgerlişige doly göz ýetirip bilýärmi bilmedim. Men bu meselede şübheli” diýdi.

Polşanyň Premýer-ministri Tusk, Saud Arabystanynda ukrainaly we amerikaly ýolbaşçylaryň arasynda geçirlen gepleşikleriň yzy ýanyndan Ankara geldi. Ukrainaly we amerikaly ýolbaşçylar Saud Arabystanynda Russiýanyň kabul etmegi şerti bilen atyşygyň 30 gün möhlet bilen bes edilmegi boýunça ylalaşyk gazandy.

Erdogan, Ukrainanyň atyşygyň bes edilmegini kabul etmegine hoşallyk bildirdi we Russiýanyň hem bu teklibe oňyn jogap bermelidigini aýtdy.

Türkiýäniň parahatçylyk gepleşiklerine töwellaçylyk etmäge taýardygyny nygtan Erdogan, “Soňky özgerlişikler Russiýa bilen Ukrainanyň gepleşik stolyna dolanmaklaryny ýola goýan halatynda biz gepleşiklere ýer eýeçiligini etmäge taýar” diýdi.

Prezident Erdogan, Türkiýe hökmünde söweşiň bes edilmegi üçin parahatçylyk gepleşiklerine ähli taraplaýyn goldaw bermäge taýar” diýip belledi.

Polşanyň Premýer-ministri Tusk, Türkiýäniň sebitiň durnuklylygy üçin edýän tagallasyna uly ynam bildirýändigini belledi.

Tusk, “Prezident Erdoganyň, Türkiýäniň parahatçylyk etabynda uly jogapkärçilik almalydygyny we sebitimizde durnuklylygy we howpsuzlygy ýola goýmalydygyny açyk aýdyň aýtdym” diýdi.

Polşanyň Premýer-ministri Tusk, Erdoganyň aprel aýynda Warşawada saparda boljakdygyny belledi.

Tusk, Polşanyň Türkiýäniň ÝB-ne agzalyk etabyna goldaw berýändigini ýene-de bir gezek nygtap, “Türkiýä hemişe goldaw berdik we goldaw bermäge dowam ederis” diýdi.

Prezident Erdogan bilen iki ýurduň arasyndaky söwda we hyzmatdaşlyk mümkinçilikleriniň artdyrylmagy hakynda pikir alyşandyklaryny aýdan Tusk, özara söwda mukdarynyň 12 milliard dollardan geçendigini we şol mukdary 15 milliard dollara ýetirmegi maksat edinýändiklerini ýatlatdy.

Polşa bilen Türkiýe tizli ýokarlandyrlan otly liniýasy bilen birlikde birnäçe taslamanyň üstünde işleýär.

Tusk, “Türkiýe, Russiýa-Ukraina söweşiniň bes edilmeginde uly rol oýnap biler” diýdi.